Enürezis Nokturna (Uykuda işeme,altını ıslatma yada gece işemesi) ; 5 yaşından
büyük çocukların, uyku sırasında, tekrarlayıcı nitelikte, istemsiz idrar kaçırması,
bu davranışın üç ay süre ile en az haftada iki kez ortaya çıkması olarak tanımlanır
Enürezis nokturna, sorunun başlangıç biçimi ve seyrine göre primer (birincil)
ve sekonder (ikincil) olarak iki gruba ayrılır. En az bir yıllık idrar tutma
periyodunun olmadığı durumlarda enürezis primer olarak adlandırılır. Primer
enürezis için, en az 3 veya 6 aylık kuruluk periyodunun olmadığı durumları koşul
kabul edenler de vardır. Tüm enuretiklerin %80-90’ını oluşturan bu grupta daha
çok genetik yatkınlık, biyolojik ve gelişimsel etmenler sorumlu tutulmuştur.
Sekonder enürezis ise en az 1 yıl süren kuru bir periyoddan sonra tekrarlamanın
olmasıdır. Sekonder enürezis nokturna en sık 5-8 yaşlar arasında görülür ve
bu grupta daha çok psikolojik etmenlerin sorunu başlattığı ileri sürülmektedir.
Yapılan araştırmalarda erkek çocuklarda Uykuda işeme yüzdesi kız çocuklarına
oranla daha yüksek olarak saptanmıştır. Bu çocuklarda yaşıtlarına göre gelişimsel
gecikmeler de saptanmıştır. 5 yaş sonrasında tedavisiz kendiliğinden iyileşme
oranı % 5-10 arasında bulunmuştur.Ancak zamanı ve kesinliği bilinmeyen bu iyileşmeyi
beklemek yanlış bir tutum olur çünkü, bu süre beklenirken rahatsızlık devam
edeceğinden çocuk yabancı bir mekanda kalmak istemeyebilecek hatta arkadaşlarını
misafir edemeyebilecektir v.b. bu da hem sosyal hem de psikolojik sorunlar yaşamasına
sebep olacaktır.
Enürezis nokturna’ın nedenlerini belirlemek güçtür, birçok varsayım ileri sürülmektedir.
1-Yapılan araştırmalar enüreziste ailesel bir yatkınlık olduğu görüşünde birleşmektedir.
Eğer anne-babanın her ikisinde de geçmişte yada devam etmekte olan enürezis
var ise çocukta bu durumun ortaya çıkma oranı %70-75, sadece birinde var ise
bu risk %40-45’e düşmektedir. ailesel bir bağ yoksa %15’e kadar azalmaktadır.
2-5 yaşındaki bir çocuğun, uykusunda idrarını tutması mümkündür. Enuretik çocukların
ise işlevsel mesane kapasitelerinin daha düşük olması nedeniyle istemli idrar
yapma ve tutma yeteneğini daha geç kazandığı bildirilmektedir.
3-Uyku evreleri ve enürezis arasındaki ilişkiyi araştıran ilk çalışmalarda,
enürezisin derin uykuda ortaya çıktığı ve rüya eşdeğeri olduğu ileri sürülmüştür.
Ancak son yıllarda yapılan daha kapsamlı ve ileri çalışmalar işemenin uykunun
her döneminde olabildiğini göstermiştir. Enürezisin bir uyanabilme sorunu olduğunu
kabul eden birçok araştırmacı vardır.
4-Enürezisli hastaların önemli bir bölümünde sosyal uyum sorunları ve bazı
davranış bozuklukları olduğu gözlenmiştir.Ancak son yıllardaki bazı çalışmalarda
psikolojik sorunların enürezise değil, enürezisin bazı davranış bozukluklarına
veya uyumsuzluğa yol açtığı ileri sürülmektedir. Nitekim enürezisi tedavi edilen
çocuklarda olumlu yönde psikolojik etki gözlenir.
Tedavi
Gece yatağını ıslatan çocuklar için alınacak ilk tedbir: bu çocukları bu alanda
uzman bir hekime göstermektir.
Enüresis bir çok nedenle ortaya çıkan bir hastalık olduğu için, tedavisinde
değişik yöntemler kullanılmaktadır.
1-Çocuğa mesane kapasitesini arttırıcı çalışmalar yaptırılır,gündüz sıvı alımını
arttırarak idrarı geldiğinde tuvalete gitme süresi uzatılır. Kapasitenin gerçekten
arttırılabildiği çocukların bir kısmında enürezis ortadan kalksa da bunu başarabilenlerin
oranı düşüktür. Bu nedenle pratikte fazla yarar sağlamaz.
2-Alarm ile tedavide çocuklarda %75-100 oranında iyileşme sağlanmaktadır.
Alarm tedavisi sonunda tekrarlama riski %10 dolayındadır.Çocuk uyurken ilk birkaç
damla idrarla birlikte alarm çalışmaya başlar ve çocuğu uyandırır.Uyanan çocuğun
mesanesi kasılarak idrarın tamamının salınışını engeller. 2-4 hafta içinde çocuk
uykusunda çişi geldiğinde alarm çalmadan uyanmaya başlar ve böylece kuru kalır.
Bu konudaki yeni bir çalışma alarm cihazının hastaların uykudaki fonksiyonel
mesane kapasitelerini arttırdığını bildirmektedir. Alarm yöntemi ile tedavi
edilen hastaların bir süre sonra uykuda işemedikleri gibi gece çişe de kalkmadıkları
bildirilmektedir.ilk günlerde anne babanın yakın ilgisi sonuca daha kolay ulaşma
konusunda önemlidir
3-Uykuda işeme tedavisinde imipramin, oxybutynin, dezmopressin gibi ilaçlar
kullanılmaktadır İlaç tedavisi ile %10-60 arasında iyileşme sağlanmakta, fakat
tedavi kesildikten sonra %90’a varan oranda tekrar riski bulunmaktadır. Bu nedenle
son yıllarda alarm ve ilaç tedavisinin birlikte kullanılması önerilmektedir.
Yasal Uyarı: Cocukdoktoru.Net'in içeriği ziyaretçilerini bilgilendirmeye yönelik hazırlanmış olup sağlıkla ilgili konularda tıbbi teşhis, tedavi veya reçete bilgisi özelliği taşımaz. CocukDoktoru.Net sağlıkla ilgili konularda en doğru bilginin hastayı muayene eden doktorundan öğrenilebileceğini savunur. Sitemizdeki bilgiler bu amaçla kullanılmamalıdır.
Bu bilgilerin yanlış anlaşılması veya kullanılmasından doğabilecek mağduriyetlerden CocukDoktoru.Net sorumlu tutulamaz. Bu siteyi ziyaret eden kişiler bu uyarıyı kabul etmiş sayılır. Sitedeki bilgiler her gün güncelleştirilemediğinden her bilgi ziyaretçi tarafından doktoruna danışılarak kontrol edilmelidir.